Η υλοποίηση του έργου «Διασφάλιση Αγροτικής Παραγωγής και Οικοσυστημικών Υπηρεσιών κάτω από το πρίσμα της Κλιματικής Αλλαγής» περιλαμβάνει την υλοποίηση εννέα (9) Ενοτήτων Εργασίας και δεκαεννέα (19) Παραδοτέων, που καλύπτουν διασφαλίζουν την επίτευξη των στόχων του έργου.
Οι Ενότητες Εργασίας και τα παραγόμενα Παραδοτέα του έργου είναι τα εξής:

Ενότητα Εργασίας 1: Ανάπτυξη Γεωγραφικής Βάσης Δεδομένων:

Θα διεξαχθεί εκτεταμένη έρευνα για τη συλλογή και καταγραφή του συνόλου των απαιτούμενων δεδομένων και πληροφοριών, συμπεριλαμβανομένων των μετεωρολογικών, υδρολογικών, γεωλογικών, γεωργικών, οικονομικών και κοινωνικών χαρακτηριστικών της περιοχής μελέτης. Το σύνολο των καταγεγραμμένων πληροφοριών θα εισαχθεί σε βάσεις δεδομένων Γεωγραφικού Συστήματος Πληροφοριών (Geographic Information Systems, GIS), με σκοπό τη χωρική οπτικοποίηση της πληροφορίας.

Παραδοτέο 1.1: Τεύχος περιγραφής της ανάπτυξης και λειτουργίας της Γεωγραφικής Βάσης Δεδομένων.
Παραδοτέο 1.2: Ανάπτυξη γεωχωρικών δεδομένων σε μορφή Γεωγραφικού Συστήματος Πληροφοριών (GIS) και Σχεδιαστικού Προγράμματος (CAD).

Ενότητα Εργασίας 2: Πρόγνωση των Μελλοντικών Ακραίων Καιρικών Φαινομένων:

Θα προσομοιωθεί το μελλοντικό κλίμα στην περιοχή ενδιαφέροντος όσον αφορά τις ημερήσιες τιμές των κρισιμότερων για την αγροτική παραγωγή μετεωρολογικών παραμέτρων (βροχόπτωση, θερμοκρασία, υγρασία αέρα, ηλιοφάνεια, ταχύτητα ανέμου) καθώς και τη συχνότητα και την ένταση εμφάνισης ακραίων καιρικών φαινομένων (ξηρασία, πλημμύρες). Η ανάλυση θα πραγματοποιηθεί σε υψηλή χρονική (ημερήσια) και χωρική (περί τα 500 m) κλίμακα, καλύπτοντας το σύνολο των επόμενων τριάντα (30) ετών, ήτοι έως το 2050. Η πρόγνωση της μεταβολής του μελλοντικού κλίματος θα πραγματοποιηθεί υπό ένα εύρος κλιματικών σεναρίων και κλιματικών μοντέλων, με σκοπό την ασφαλέστερη προσομοίωση της αβεβαιότητας του μελλοντικού κλίματος. Τα παραγόμενα μελλοντικά μετεωρολογικά δεδομένα θα διοχετευθούν προς τους αγρότες και τις λοιπές ομάδες ενδιαφέροντος και φορείς λήψης αποφάσεων, μέσω της υλοποίησης των δράσεων διάδοσης των αποτελεσμάτων του έργου, που παρουσιάζονται στην Ενότητα Εργασίας 8.

Παραδοτέο 2.1: Πρόγνωση του μελλοντικού κλίματος στην περιοχή μελέτης έως το 2050, σε υψηλή χρονική και χωρική ανάλυση.

Ενότητα Εργασίας 3: Παρακολούθηση και πρόγνωση των ποσοτικών και ποιοτικών παραμέτρων των υδατικών πόρων:

Η αγροτική δραστηριότητα είναι άρρηκτα και αμφίδρομα συνδεδεμένη με την επάρκεια των υδατικών πόρων, από πλευράς ποσότητας και ποιότητας. Η αγροτική δραστηριότητα αυξάνει τις πιέσεις που ασκούνται στα υδατικά σώματα τόσο εξαιτίας της απόληψης σημαντικών ποσοτήτων ύδατος όσο και εξαιτίας της μεταφοράς ρύπων σε αυτά, ως το αποτέλεσμα της έκπλυσης των χρησιμοποιηθέντων νιτρικών και φωσφορικών λιπασμάτων. Η διερεύνηση της ποσοτικής και ποιοτικής κατάστασης των υδατικών πόρων της περιοχής μελέτης θα στηριχθεί σε λεπτομερείς δορυφορικές παρατηρήσεις του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Γεωσκόπησης και Παρακολούθησης Copernicus. Παράλληλα, για την πρόγνωση της μελλοντικής ποσοτικής και ποιοτικής κατάστασης των υδατικών πόρων, θα αναπτυχθούν υδρολογικά μοντέλα προσομοίωσης του επιφανειακού υδατικού ισοζυγίου, με δεδομένα εισόδου τις κλιματικές προγνώσεις που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 2.

Παραδοτέο 3.1: Τεύχος παρακολούθησης των ποσοτικών και ποιοτικών παραμέτρων των υδατικών πόρων.
Παραδοτέο 3.2: Τεύχος πρόγνωσης των ποσοτικών και ποιοτικών παραμέτρων των υδατικών πόρων.

Ενότητα Εργασίας 4: Παρακολούθηση και πρόγνωση της αγροτικής παραγωγικότητας:

Θα χρησιμοποιηθούν και θα αναλυθούν παρατηρήσεις προερχόμενες από τους δορυφόρους του Προγράμματος Copernicus, σχετικά με τον τύπο και την έκταση των καλλιεργούμενων εκτάσεων καθώς και για διάφορες παραμέτρους της υγείας των φυτών, όπως είναι ο Δείκτης Φυλλικής Επιφάνειας (LeafAreaIndex, LAF), ο Δείκτης Βλάστησης Κανονικοποιημένης Διαφοράς (NormalizedDifferenceVegetationIndex, NDVI) και η περιεχόμενη υγρασία του εδάφους. Επιπλέον, οι προγνώσεις του μελλοντικού κλίματος (που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 2) και της μελλοντικής επάρκειας των υδατικών πόρων (που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 3) θα εισαχθούν σε αγρονομικό μοντέλο, για την εκτίμηση των μελλοντικών αποδόσεων των καλλιεργειών.

Παραδοτέο 4.1: Τεύχος παρακολούθησης των παραμέτρων επηρεασμού της αγροτικής παραγωγικότητας.
Παραδοτέο 4.2: Τεύχος πρόγνωσης των μελλοντικών αποδόσεων των καλλιεργειών.

Ενότητα Εργασίας 5: Παρακολούθηση της κατάστασης διατήρησης των οικοσυστημάτων:

Θα αξιολογηθεί η κατάσταση διατήρησης των οικοσυστημάτων μέσω της ανάλυσης ενός ευρύ φάσματος δεικτών, όπως είναι ο Δείκτης Καταλληλότητας των Ενδιαιτημάτων (HabitatSuitabilityIndicator), ο Δείκτης Κατανομής των Ειδών (SpeciesDistributionIndicator) και ο Δείκτης Ευημερίας των Ειδών (SpeciesFitnessIndicator). Επιπλέον, θα προσομοιωθεί η μελλοντική κατάσταση διατήρησης των οικοσυστημάτων, με χρήση των προγνώσεων του μελλοντικού κλίματος (που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 2) και της μελλοντικής επάρκειας των υδατικών πόρων (που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 3).

Παραδοτέο 5.1: Τεύχος παρακολούθησης της κατάστασης διατήρησης των οικοσυστημάτων.
Παραδοτέο 5.2: Τεύχος πρόγνωσης της μελλοντικής κατάστασης των οικοσυστημάτων.

Ενότητα Εργασίας 6: Οικονομική ανάλυση των αγροτικών δραστηριοτήτων και των οικοσυστημικών υπηρεσιών:

Θα πραγματοποιηθεί διεξοδική οικονομική ανάλυση για την εκτίμηση των οικονομικών ωφελειών ή απωλειών που συνδέονται τόσο με τον τομέα των αγροτικών δραστηριοτήτων όσο και με τον τομέα των προσφερόμενων υπηρεσιών από τα οικοσυστήματα, που συνδέονται με τις αγροτουριστικές περιοχές. Η μεταβολή των εισοδημάτων τόσο των αγροτών όσο και των λοιπών ομάδων ενδιαφέροντος της ευρύτερης περιοχής μελέτης θα εκτιμηθεί έως το 2050, υπό το πρίσμα των μελλοντικών καιρικών (που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 2), υδατικών (που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 3), αγροτικών (που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 4) και οικοσυστημικών συνθηκών (που παρήχθησαν στην Ενότητα Εργασίας 5).

Παραδοτέο 6.1: Τεύχος οικονομικής ανάλυσης των αγροτικών δραστηριοτήτων και των οικοσυστημικών υπηρεσιών.
Παραδοτέο 6.2: Τεύχος οικονομικής ανάλυσης των προβλεπόμενων μελλοντικών αγροτικών δραστηριοτήτων και των οικοσυστημικών υπηρεσιών.

Ενότητα Εργασίας 7: Ανάπτυξη Συστήματος Υποστήριξης Αποφάσεων για την Οικονομική, Περιβαλλοντική και Κοινωνική Βιωσιμότητα των Αγροτικών Περιοχών:

Θα αναπτυχθεί Σύστημα Υποστήριξης Αποφάσεων (DecisionSupportSystem, DSS), το οποίο θα αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο για τους αγρότες, τους φορείς λήψης αποφάσεων και τις λοιπές ομάδες ενδιαφέροντος των αγροτικών και αγροτουριστικών περιοχών, με σκοπό τη διασφάλιση και ενίσχυση των εισοδημάτων στις περιοχές αυτές, στο πλαίσιο της βιώσιμης ανάπτυξης τους. Το Σύστημα Υποστήριξης Αποφάσεων θα παρέχει τις βέλτιστες αναπτυξιακές στρατηγικές σε βραχυπρόθεσμο (2020-2025), μεσοπρόθεσμο (2025-2035) και μακροπρόθεσμο (2035-2050) χρονικό ορίζοντα. Οι αναπτυξιακές στρατηγικές θα περιλαμβάνουν την προώθηση καλλιεργειών, που θα είναι τόσο κερδοφόρες για τους παραγωγούς όσο και ανθεκτικές στις μελλοντικές κλιματικές και υδατικές συνθήκες, διασφαλίζοντας την οικονομική ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών καθώς και τη βιώσιμη και ισορροπημένη διαχείριση των φυσικών πόρων. Οι προτεινόμενες στρατηγικές διαχείρισης θα συμβάλλουν παράλληλα, στη διατήρηση της υψηλής αγροτικής παραγωγικότητας και στη μείωση της καταναλισκόμενης ενέργειας, στο πλαίσιο προσαρμογής στις σχετικές εθνικές και ευρωπαϊκές πολιτικές.

Παραδοτέο 7.1: Ανάπτυξη Συστήματος Υποστήριξης Αποφάσεων για την Οικονομική, Περιβαλλοντική και Κοινωνική Βιωσιμότητα των Αγροτικών Περιοχών.

Ενότητα Εργασίας 8: Διάχυση των Αποτελεσμάτων του Έργου:

Θα διοργανωθούν δύο (2) σεμινάρια – ένα (1) στους εννέα μήνες από την έναρξη του έργου και ένα (1) λίγο πριν από τη λήξη του έργου – στα οποία, οι αγρότες, οι αρμόδιες αρχές και οι λοιπές ομάδες ενδιαφέροντος θα ενημερώνονται για τα αποτελέσματα του έργου, συμπεριλαμβανομένων των μελλοντικών ακραίων καιρικών συνθηκών που προβλέπονται στις περιοχές ανάπτυξης των δραστηριοτήτων τους, του κινδύνου μείωσης της αγροτικής παραγωγικότητας εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής και των δυσμενών της επιπτώσεων καθώς και των μέτρων που πρέπει να λάβουν στο επίπεδο της αγροτικής καλλιέργειας καθώς και σε ευρύτερο πλαίσιο, με σκοπό την αύξηση των αγροτικών τους εισοδημάτων, στο πλαίσιο της βιώσιμης ανάπτυξης των περιοχών τους. Ακόμη, θα διεξαχθεί ένα (1) εκπαιδευτικό σεμινάριο λίγο πριν από τη λήξη του έργου, σε επιλεγμένους αγρούς των περιοχών ενδιαφέροντος, με σκοπό την εκπαίδευση των αγροτών στις ορθές αγροτικές πρακτικές που προτείνεται να ακολουθούν.

Επιπροσθέτως, θα δημιουργηθεί το λογότυπο του έργου, θα αναπτυχθεί η αφίσα του έργου σε ελάχιστο μέγεθος Α3 και θα παραχθεί σχετικό προωθητικό έντυπο υλικό του έργου, τα οποία θα χρησιμοποιούνται στο σύνολο των ενημερωτικών και επικοινωνιακών δράσεων και των δράσεων διάχυσης των αποτελεσμάτων του έργου. Επιπλέον, θα αναπτυχθεί διαδικτυακός ιστότοπος του έργου, στον οποίο θα αναρτηθούν πληροφορίες για το έργο, όπως είναι ο τίτλος του έργου, η χρονική του διάρκεια, ο προϋπολογισμός του και οι στόχοι του έργου, ενώ επιπλέον, θα αναρτώνται και όλα τα Παραδοτέα του έργου καθώς και χρήσιμες συμβουλές για τους αγρότες και τις λοιπές ομάδες ενδιαφέροντος. Σε εμφανές σημείο του διαδικτυακού ιστότοπου που θα είναι ορατό ακόμη και στην περίπτωση κύλισης και περιήγησης του χρήστη στον ιστότοπο, θα είναι τοποθετημένα τα λογότυπα του έργου, της Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης του Επιχειρησιακού Προγράμματος Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και του Εταιρικού Συμφώνου για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) 2014-2020. Θα γίνεται επίσης, αναφορά πως το υπόψη έργο εντάσσεται στη Δράση «Δράσεις συνεργασιών και δικτύωσης μεταξύ ερευνητικών φορέων, εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων σε τομείς προτεραιότητας του σχεδίου στρατηγικής έξυπνης εξειδίκευσης της Περιφέρειας» και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Κεντρική Μακεδονία» του ΕΣΠΑ 2014-2020. Όλες οι πληροφορίες θα αναρτώνται στον διαδικτυακό ιστότοπο στην ελληνική και αγγλική γλώσσα. Επιπροσθέτως, τα αποτελέσματα του έργου προβλέπεται να διαδοθούν ευρέως μέσω ανακοινώσεων σε δύο (2) διεθνή επιστημονικά συνέδρια, σχετικών με το αντικείμενο της γεωργικής παραγωγής και της περιβαλλοντικής προστασίας και μίας (1) ανακοίνωσης σε σχετικό διεθνές επιστημονικό περιοδικό.

Παραδοτέο 8.1: Πρακτικά διοργάνωσης δύο (2) σεμιναρίων για τη διάχυση των αποτελεσμάτων του έργου.
Παραδοτέο 8.2: Πρακτικά διοργάνωσης ενός (1) εκπαιδευτικού σεμιναρίου για την εκπαίδευση των αγροτών στις ορθές αγροτικές περιοχές.
Παραδοτέο 8.3: Δημιουργία λογότυπου και αφίσας του έργου και παραγωγή προωθητικού έντυπου υλικού του έργου.
Παραδοτέο 8.4: Ανάπτυξη διαδικτυακού ιστότοπου του έργου.
Παραδοτέο 8.5: Ανακοινώσεις σε δύο (2) διεθνή επιστημονικά συνέδρια και μία (1) ανακοίνωση σε διεθνές επιστημονικό περιοδικό.

Ενότητα Εργασίας 9: Διαχείριση του Έργου:

Περιλαμβάνει το γενικό συντονισμό και διαχείριση του έργου, συμπεριλαμβανομένης της παρακολούθησης της προόδου του έργου, τη σύνταξη αναφορών προόδου προς την Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης του Επιχειρησιακού Προγράμματος Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, την οργάνωση τεχνικών συναντήσεων των εταίρων του έργου, την οργάνωση του τρόπου επικοινωνίας μεταξύ των εταίρων καθώς και με εξωτερικούς φορείς και την αντιμετώπιση πιθανών προβλημάτων που πιθανώς προκύψουν. Ειδικότερα, προβλέπεται η διεξαγωγή πέντε (5) τουλάχιστον τεχνικών συναντήσεων εργασίας μεταξύ των εταίρων – μία (1) με την έναρξη του έργου, μία (1) στους τέσσερις μήνες από την έναρξη του έργου, μία (1) στους οκτώ μήνες από την έναρξη του έργου, μία (1) στους δώδεκα μήνες από την έναρξη του έργου και μία (1) στους δεκαέξι μήνες από την έναρξη του έργου.

Παραδοτέο 9.1: Αναφορές προόδου του έργου προς την Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης του Επιχειρησιακού Προγράμματος Διαχείρισης Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας.
Παραδοτέο 9.2: Πρακτικά τεχνικών συναντήσεων των εταίρων του έργου.